Jesteś tutaj: Start Dla wszystkich Nie daj się w sieci Film Wywiady Legalnej Kultury: Jacek Braciak

Oglądaj legalnie

Wywiady Legalnej Kultury: Jacek Braciak

Legalność rozumiem jako przyzwoitość. Zarówno w kulturze jaką tworzymy, jak i w zwykłym życiu codziennym - mówi w rozmowie z Tomaszem Kinem Jacek Braciak, aktor oglądany m.in. w „Drogówce” Wojciecha Smarzowskiego. Publikujemy wybrane fragmenty wywiadu, który ukazał się w serwisie Legalna Kultura.

Co to znaczy zagrać w ważnym filmie?
Jacek Braciak: Na pewno nie kasowym. Myślę, że to film, który poruszy ludzi, wpłynie na nich. Może nawet spolaryzuje widzów, nie pozostawiając nikogo obojętnym. Film który zostanie.

(...)

Dziś Bareja albo Chęciński nie potrafiliby rozbawić.
Jacek Braciak: Nie mieliby za bardzo o czym robić tych filmów. Kiedyś komedia była po prostu na ulicy. Choć przyznam, że ilekroć oglądam tryptyk „Sami Swoi” to mnie to bawi, bo Wacław Kowalski, wielki aktor, zawsze był prawdziwy w swoim aktorstwie.

W PRL państwo intensywnie dotowało kulturę, dzisiaj panuje opinia, że kultura powinna być za darmo.
Jacek Braciak: W moim przekonaniu nigdy nie była za darmo. Ludzie którzy ją tworzą, nie robią tego bez kosztów własnych. Pomijam koszty niematerialne, choć największe znaczenie mają właśnie pieniądze. Nie bardzo rozumiem dlaczego produkt, który wytworzyłem własną ciężką pracą, mam komuś oddać za darmo. Będąc w sklepie nie biorę za darmo chleba, więc niech ktoś, przekraczając na przykład próg teatru, też płaci za kulturę.

Skąd w takim razie to nasze przekonanie, że wszystko się nam należy?
Jacek Braciak: Z mentalności. Identycznie ma się ta sprawa w wielu kontekstach. Weźmy choćby rzucanie śmieci na ulicę. Można to robić, bo przecież ktoś posprząta. Wydaje się nam, że jeśli jest coś dostępne za darmo, to możemy sobie to brać do woli. Tymczasem zwykła przyzwoitość każe zapłacić za produkt jaki chcemy mieć, papierka na ulicę nie rzucać, sąsiadowi mówić dzień dobry. Niby wszyscy to wiemy, ale mamy centralnie w poważaniu, czy parkować tak, żeby jeszcze ktoś mógł się zmieścić obok nas.

Dobra kultura musi być droga?
Jacek Braciak: Nie musi. Odpowiem ci inaczej. Jeśli dobra kultura może kosztować symboliczną złotówkę, nie jest już za darmo. Wszystko zależy od uczciwości osoby, która chce coś stworzyć. Młody filmowiec chce zaistnieć, robiąc pięciominutową etiudę małymi środkami. Upublicznienie tego spowoduje, że następny film będzie dwudziestominutowy. Czyli może to być trampolina dla chłopaka, by zawodowo mógł zająć się robieniem filmów. On jednak wie, że nie ma niczego za darmo, dlatego płaci mi symboliczną złotówkę. Jeśli ktoś mi proponuje pracę i chce żebym zrobił coś za darmo, nie ma możliwości, żebym się na to zgodził. Mogę wziąć tylko złotówkę, ale - w imię zasad - nie będę tego robił za darmo.

Jak często się tak rozmieniasz?
Jacek Braciak: Zdarza mi się być proszonym o zagranie czegoś za złotówkę. Istotne kryterium dla mnie jest tylko jedno. W jakim celu mamy to zrobić. Jeśli dzwoni do mnie młody reżyser ze szkoły filmowej w Katowicach, chcący zrobić dyplomowy film i widzę jak mu zależy, myślę sobie tak: scenariusz jaki dostałem jest przyzwoity, nie jest to produkcja wysokich lotów, ale może mój udział w czymś mu pomoże?

Zatrudni Cię w przyszłości do filmu, gdzie będziesz mieć 100 dni zdjęciowych.
Jacek Braciak: Oby się tak zdarzyło.

Czyli zgadzając się pracować za złotówkę, inwestujesz także w swoją przyszłość?
Jacek Braciak: Nie tylko, także w przyszłość człowieka, któremu pomagam. Często jest tak, że nie można uprawiać tego zawodu tylko w sferze marzeń i tego czego się pragnie najbardziej. Czasem trzeba zejść kilka stopni niżej, by zrobić także coś interesującego.

Legalność to jakaś postawa na życie, czy tylko pryncypialne wytyczne?
Jacek Braciak: Ja rozumiem to jako przyzwoitość. Zarówno w kulturze jaką tworzymy, jak i w zwykłym życiu codziennym.

Profesor Bartoszewski napisał o tym bardzo ciekawą książkę - „Warto być przyzwoitym”.
Jacek Braciak: Dla wielu lektura obowiązkowa. Przyzwoity, czyli taki, który nie kradnie.

Źródło: Legalna Kultura
Redakcja, skróty, wyróżnienia: Kreatywna Polska
Przedruk za zgodą: Legalnej Kultury

Krajowa Izba Producentów Audiowizualnych Stowarzyszenie Filmowców Polskich Polska Izba Książki Legalna Kultura Stowarzyszenie Autorów i Wydawców Copyright Polska

Jesteś tutaj: Start Dla wszystkich Nie daj się w sieci Film Wywiady Legalnej Kultury: Jacek Braciak